ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆಯ 600 ವರ್ಷಗಳ ಸಂಭ್ರಮ

ಕಲಬುರಗಿ:ಜ.6:ಬೀದರ್ ಅನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಿರೀಟ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಹಮನಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಒಂಬತ್ತನೇ ರಾಜ, ಅಹ್ಮದ್ ಶಾ ವಾಲಿ ಬಹಮನಿ ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನು ಗುಲ್ಬರ್ಗಾದಿಂದ ಬೀದರ್‍ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿದರು, ಅವರು1422 ರಿಂದ 1436 ರವರೆಗೆ ಆಳಿದರು, ಅವರು ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಸಂಸ್ಕøತಿ, ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವಲಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತಂದರು. ರಾಜ್ಯ. ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣಿನ ನಗರವು ಅನೇಕ ಅದ್ಭುತವಾದ ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಟರ್ಕಿ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬೀದರ್ ಅನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿಸಿದ ಈ ಸುಲ್ತಾನ್ ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಮಹಾನ್ ಪೋಷಕರಾಗಿದ್ದರು.

ಬಹಮನಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಕ್ಕೆ ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡಲು ಅವರು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಚಾಲುಕ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪತನದ ನಂತರ ದೇವಾಲಯದ ಕೆತ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಳೀಯ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಬಹಮನಿಯವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ತೊಡಗಿದರು. ಇಲ್ಲಿಂದ ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸಮ್ಮಿಳನವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು.

ಕೋಟೆ, ಸೋಲಾ ಖಂಬಾ ಮಸೀದಿ, ರಂಗೀನ್ ಮಹಲ್, ತರ್ಕಶ್ ಮಹಲ್, ಗಗನ್ ಮಹಲ್, ಮಹಮೂದ್ ಗವಾನ್ ಮದರಸಾ, ಚೌಖಂಡಿ, ಅಷ್ಟೂರ್ನಲ್ಲಿರುವ ಬಹಮನಿ ರಾಜರ ಸಮಾಧಿಗಳು ಮತ್ತು ನಗರದ ಬರೀದ್ ಶಾಹಿ ಸಮಾಧಿಗಳಂತಹ ಅನೇಕ ಸ್ಮಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ನಮೂದಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಬೀದರ್ ಡೆಕ್ಕನ್ನಲ್ಲಿ ಬಹು ಪ್ರಕಾರದ ಕಲೆಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದಾದ ಏಕೈಕ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಚಿಕಣಿ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು, ಗೋಡೆ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು, ಗಾರೆ-ಕೆಲಸ, ಹೆಂಚು-ಕೆಲಸ, ಕಲ್ಲಿನ ಕೆತ್ತನೆ, ಮರದ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಕಲೆಗಳಂತೆ.

ಅದರಲ್ಲೂ ಲೋಹದ ಕಲೆಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಬಂದಾಗ ನಾವು ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.

ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆಯು ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಇದು ಅಹ್ಮದ್ ಶಾ ವಾಲಿ ಬಹಮನಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಕವಾಯಿತು. ಅವರು ಪರ್ಷಿಯಾದಿಂದ ಲೋಹದ ಕೆತ್ತನೆ ತಜ್ಞ ಅಬ್ದುಲ್ಲಾ ಬಿನ್ ಕೈಸರ್ ಅವರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು, ಅವರು ನಂತರ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಗೋಲ್ಡ್ ಸ್ಮಿತ್ಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಇಂದಿಗೂ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯದ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಈ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆ ಸತು, ಸೀಸ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಮಿಶ್ರಲೋಹದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಅಚ್ಚು ಮಾಡಿದ ತುಂಡಿನ ಹೊರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಬೆಳ್ಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಹುದುಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ, ಕಲಾಕೃತಿಯನ್ನು ಬೇಯಿಸಿದ ಕೋಟೆಯ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅದು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈಗಲೂ ಈ ಕಲೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

ಈ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಕಲಾವಿದರು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಇವರೆಲ್ಲರ ಲಾಭ ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ ಕಲಾವಿದ ಶಹಾ ರಶೀದ್ ಖಾದ್ರಿ ಕೂಡ ಒಬ್ಬರು.

ಈಗ, ಬೀದರ್ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಪಶ್ಚಿಮದ ನೇತೃತ್ವದ ಸಂಶೋಧಕರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಮೂಲಕ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಈ ನಗರದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬರೆಯಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರು ಈ ಸುಲ್ತಾನ್ ಅಹಮದ್ ಶಾ ವಲಿ ಬಹಮನಿ ಅವರ ದಯೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನಡವಳಿಕೆಗಾಗಿ ಸೂಫಿ ಸಂತನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಇಂದಿಗೂ ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳ ಜನರು ಆತನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಭವ್ಯವಾದ ವಾರ್ಷಿಕ ಉರ್ಸ್ ಜಾತ್ರೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜನಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವರ ಸಮಾಧಿಯ ಬಳಿ ಭವ್ಯವಾದ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ವಿವಿಧತೆಯಲ್ಲಿ ಏಕತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಅವರ ಸಮಾಧಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಬೀದರ್ನ ಜನರು ಆರು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕøತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಗರದ ಸೌಂದರ್ಯ ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಮತ್ತು ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ.

(ಅಹ್ಮದ್ ಶಾ ವಾಲಿ ಬಹಮನಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1, 1422 ರಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್ 17, 1436 ರವರೆಗೆ ಆಳಿದರು). ಆದಾಗ್ಯೂ, 1527ಂಆ ನಲ್ಲಿ ಹದಿನೆಂಟನೇ ರಾಜನೊಂದಿಗೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.

ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತವು ಶ್ರೀಮಂತ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಬೀದರ್ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದೆ.

ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಗುಲಾಮ್ ಯಜ್ದಾನಿ ಮತ್ತು ಐಎಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಹರ್ಷಗುಪ್ತಾ ಅವರು ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಾಗಿದ್ದ ಅವರು ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸ್ಮಾರಕಗಳ ನವೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಂತಹ ಜನರಿಂದಾಗಿ ಬಾಲಿವುಡ್ ಮತ್ತು ಸ್ಯಾಂಡಲ್ವುಡ್ ಮತ್ತು ಇತರರು ತಮ್ಮ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲು ಈ ನಗರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

“ಕಲಾವಿದ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕ ರೆಹಮಾನ್ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ”.